Dane mog\u0105 tylko cz\u0119\u015bciowo uwzgl\u0119dnia\u0107 efekty epidemii.<\/strong>\u00a0Generalnie nastroje konsument\u00f3w raportowane przez Komisj\u0119 Europejsk\u0105 poprawi\u0142y si\u0119 w Polsce marcu, w przeciwie\u0144stwie do innych kraj\u00f3w Unii Europejskiej. To sugeruje, \u017ce badanie w Polsce by\u0142o prowadzone w du\u017cej mierze jeszcze przed ewidentn\u0105 fal\u0105 obaw o gospodarcze skutki epidemii. Pokazuje to te\u017c, \u017ce wska\u017aniki nastroj\u00f3w generalnie s\u0105 jeszcze s\u0142abym punktem odniesienia do oceny skutk\u00f3w kryzysu.<\/p>\n Ale wska\u017anik dotycz\u0105cy inflacji jest moim zdaniem wart uwagi.<\/strong>\u00a0Obserwuj\u0105c debat\u0119 publiczn\u0105, zar\u00f3wno t\u0119 bardziej zorganizowan\u0105 (media tradycyjne), jak i rozproszon\u0105 (media spo\u0142eczno\u015bciowe), mam wra\u017cenie, \u017ce obawy przed inflacj\u0105 s\u0105 powszechne. To jest oczywi\u015bcie tylko moje odczucie, zobaczymy, czy potwierdz\u0105 to badania opinii publicznej za kolejne miesi\u0105ce. Postanowi\u0142em jednak na te obawy odpowiedzie\u0107.<\/p>\n Wydaje si\u0119, \u017ce w pierwszej fazie kryzysu inflacja powinna si\u0119 obni\u017ca\u0107. Przede wszystkim ze wzgl\u0119du na za\u0142amanie cen surowc\u00f3w, w tym ropy naftowej, kt\u00f3re przek\u0142ada si\u0119 m.in. na ceny paliw. Ponadto przedsi\u0119biorcy do\u015bwiadczeni nag\u0142ym wstrz\u0105sem i posiadaj\u0105cy wci\u0105\u017c du\u017ce zapasy towar\u00f3w lub moce produkcyjne staraj\u0105 si\u0119 cz\u0119sto sprzedawa\u0107 produkty lub us\u0142ugi po ni\u017cszych cenach.<\/strong>\u00a0Wida\u0107 to zreszt\u0105 po pierwszych odczytach inflacji w Europie Zachodniej. W poniedzia\u0142ek pojawi\u0142y si\u0119 wst\u0119pne dane z Niemiec czy Hiszpanii, kt\u00f3re pokaza\u0142y spadek inflacji w marcu, mimo przyspieszenia cen \u017cywno\u015bci.<\/p>\n W d\u0142u\u017cszym okresie sytuacja jest ju\u017c mniej klarowna.<\/strong>\u00a0Na razie wi\u0119kszo\u015b\u0107 prognoz pokazuje, \u017ce inflacja b\u0119dzie ni\u017csza przez pandemi\u0119. Ale pami\u0119tajmy, \u017ce najcz\u0119\u015bciej stosowane modele prognostyczne s\u0105 ca\u0142kowicie nieprzystosowane do takiego wstrz\u0105su, jaki obserwujemy. Nigdy wcze\u015bniej spadek aktywno\u015bci gospodarczej nie by\u0142 tak szybki, szeroko zakrojony demograficznie, przy jednocze\u015bnie tak bardzo z\u0142o\u017conej specyfice wstrz\u0105su. S\u0105dz\u0119, \u017ce typowe modele ekonometryczne mog\u0105 bardzo s\u0142abo radzi\u0107 sobie z opisem sytuacji. Lepiej pasowa\u0142yby modele strukturalne, s\u0142u\u017c\u0105ce do symulowania zachowa\u0144 gospodarki, a nie badania statystycznych zale\u017cno\u015bci historycznych, ale te z kolei s\u0142abo si\u0119 sprawdzaj\u0105 przy prognozowaniu i prawie w og\u00f3le nie s\u0105 u\u017cywane przez analityk\u00f3w rynkowych (mo\u017ce czas to zmieni\u0107?).<\/p>\n Moje spojrzenie na inflacj\u0119 w perspektywie d\u0142u\u017cszej ni\u017c par\u0119 miesi\u0119cy jest takie, \u017ce przy relatywnie kr\u00f3tkiej recesji (2-4 miesi\u0105ce) inflacja zareaguje spadkiem, ale przy d\u0142u\u017cszej i g\u0142\u0119bszej recesji (4-5 miesi\u0119cy lub d\u0142u\u017cej, z dwucyfrowym spadkiem PKB) mo\u017ce zareagowa\u0107 w ko\u0144cu wzrostem ponad \u015bredni\u0105 historyczn\u0105.\u00a0<\/strong><\/p>\n Sk\u0105d ta r\u00f3\u017cnica? Przede wszystkim zak\u0142adam, \u017ce rz\u0105d b\u0119dzie d\u0105\u017cy\u0142 do utrzymania w miar\u0119 stabilnych dochod\u00f3w nominalnych ludno\u015bci \u2013 przez r\u00f3\u017cne dotacje, zasi\u0142ki, kredyty pa\u0144stwowe itd.<\/strong>\u00a0Wydaje mi si\u0119 zatem, \u017ce si\u0142a nabywcza ludno\u015bci nie spadnie a\u017c tak mocno jak produkcja d\u00f3br i us\u0142ug. Ta przewaga popytu nad poda\u017c\u0105 mo\u017ce generowa\u0107 presj\u0119 na wzrost cen.\u00a0Je\u017celi recesja b\u0119dzie kr\u00f3tka, to ta presja b\u0119dzie znikoma i ust\u0105pi efektom spadku cen surowc\u00f3w i r\u00f3\u017cnych wyprzeda\u017cy stosowanych przez firmy.<\/strong>\u00a0Jednocze\u015bnie przy relatywnie kr\u00f3tkiej recesji potencja\u0142 produkcji d\u00f3br i us\u0142ug nie ulegnie istotnej zmianie, przy restarcie gospodarki poda\u017c d\u00f3br i us\u0142ug mo\u017ce by\u0107 bardzo szybko zwi\u0119kszona. Wi\u0119c nie b\u0119dzie presji na istotny wzrost cen.<\/p>\n Ale przy d\u0142ugiej i g\u0142\u0119bokiej recesji to si\u0119 mo\u017ce zmieni\u0107. Potencja\u0142 produkcji d\u00f3br i us\u0142ug znacz\u0105co spadnie \u2013 cz\u0119\u015b\u0107 firm zamknie dzia\u0142alno\u015b\u0107, cz\u0119\u015b\u0107 zwolni du\u017c\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 za\u0142ogi, cz\u0119\u015b\u0107 straci p\u0142ynno\u015b\u0107 kontakt\u00f3w handlowe z partnerami. Je\u017celi w tym samym czasie rz\u0105d b\u0119dzie d\u0105\u017cy\u0142 do podtrzymania nominalnych dochod\u00f3w ludno\u015bci, to inflacja mo\u017ce w ko\u0144cu wyra\u017anie wzrosn\u0105\u0107.\u00a0<\/strong>\u00a0Nie wydaje mi si\u0119, by grozi\u0142a nam bardzo wysoka, dwucyfrowa inflacja, zak\u0142adam bowiem, \u017ce jako pa\u0144stwo utrzymamy zdolno\u015b\u0107 do zarz\u0105dzania procesami gospodarczymi w kraju na rozs\u0105dnym poziomie. Inflacja bez kontroli zwykle jest efektem chaosu gospodarczego i spo\u0142ecznego, a ja przyjmuj\u0119 na razie, \u017ce a\u017c tak z\u0142y scenariusz nie b\u0119dzie realizowany. Ale inflacja przewy\u017cszaj\u0105ca trendy z ostatnich 15-20 lat wydaje mi si\u0119 mo\u017cliwa.<\/p>\n Mo\u017cna te\u017c spojrze\u0107 na problem z innej strony. D\u0142uga recesja wywo\u0142ana pandemi\u0105 na pewno doprowadzi do pot\u0119\u017cnego wzrostu wska\u017anik\u00f3w zad\u0142u\u017cenia \u2013 albo w sektorze prywatnym, albo w sektorze publicznym. Dochody firm spadn\u0105 znacz\u0105co w relacji do ich nominalnych zobowi\u0105za\u0144<\/strong>\u00a0i albo we\u017amie to na siebie pa\u0144stwo, albo ten problem zostanie w bilansach przedsi\u0119biorstw. Z wysokiego zad\u0142u\u017cenia za\u015b naj\u0142atwiej b\u0119dzie wyj\u015b\u0107 utrzymuj\u0105c mocno ujemne realne stopy procentowe.\u00a0Dlatego s\u0105dz\u0119, \u017ce je\u017celi recesja b\u0119dzie d\u0142uga i g\u0142\u0119boka to wychodzeniu z niej b\u0119dzie towarzyszy\u0142a podwy\u017cszona inflacja. Mo\u017ce to b\u0119dzie 4-5 lub 5-6 proc., w por\u00f3wnaniu z obecnymi celami inflacyjnymi na poziomie 2-3 proc.<\/strong>\u00a0S\u0105dz\u0119, \u017ce taka sytuacja mog\u0142aby by\u0107 nawet optymalna przy skali szk\u00f3d wywo\u0142anych kryzysem w negatywnym scenariuszu.<\/p>\n ***<\/p>\n Zainteresowanym osobom polecam \u015bledzenie danych na temat epidemii zamieszczanych na naszej stronie\u00a0covid.spotdata.pl<\/a><\/strong><\/span>.<\/p>\n Poni\u017cszy tekst pochodzi z newslettera Dane Dnia prowadzonego przez Ignacego Morawskiego, dyrektora centrum analiz SpotData. Chcesz codziennie takie informacje na swoj\u0105 skrzynk\u0119?\u00a0Zapisz si\u0119 na newsletter SpotData<\/a>.<\/span><\/em><\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/spotdata.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/2020-03-31-ceny.png\")
<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/spotdata.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/2020-03-31-covid1.png\")
![\"\"](\"https:\/\/spotdata.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/2020-03-31-covid2.png\")
<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/spotdata.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/monitoring-750x180-1.jpg\")
<\/a><\/div>\n![\"Ignacy](\"https:\/\/ci4.googleusercontent.com\/proxy\/bF44Xw7J-fMHWNk_-Bsh__Tl0aT5YgEmdMAP4cIN2Ew1ibEV5HeZiT2iyDxM9Q_QDBuwQ4uYZBhYOEpoQEwjesJ3mQv0CG_nWrsQJuxZVs_-HC7iPPhjmcmJC3QU0Bbspk063dhhTJ_tmGhoRg_BIcjDCK8q0eyuicTE=s0-d-e1-ft#https:\/\/s3-eu-west-1.amazonaws.com\/salesmanagoimg\/en2eym7pqp9kfwsq\/pgmgapee4kt1zmqs\/xxdpauc8ju617j1z.png\")
<\/td>\n